Τόλιου Γιάννη: Πράσινη ανάπτυξη και διέξοδος από την κρίση

Η νέα οικονομική κρίση, με το μεγάλο βάθος και διάρκεια και τις διεθνείς διαστάσεις της, έχει φέρει στο επίκεντρο το θέμα της πολιτικής εξόδου σε εθνικό και υπερεθνικό επίπεδο.

Ταυτόχρονα η περιβαλλοντική κρίση και οι συντελούμενες κλιματικές αλλαγές περιπλέκουν τις διαδικασίες εξόδου θέτοντ alpha;ς γενικότερα ζητήματα αναδιάρθρωσης του μοντέλου παραγωγής και κατανάλωσης και διασφάλισης φερέγγυων όρων επιβίωσης του πλανήτη.

Γιώργου Μπενάτου: Προτάσεις για τον Αγροτικό Τομέα

Το νέο πολιτικό τοπίο, όπως αυτό διαμορφώνεται τις τελευταίες ημέρες, βρίσκει το κόμμα μας όχι μόνο με ανεβασμένο κύρος, αλλά ίσως ως τη μοναδική εναλλακτική πολιτική πρόταση. Έχουμε λοιπόν υποχρέωση, αυτήν την εναλλακτική πολιτική μας πρόταση να την κάνουμε πιο συγκεκριμένη. Θα συμφωνούσα και εγώ, ότι για να συγκεκριμενοποιηθούν οι στρατηγικοί στόχοι του κόμματος και ν’ αρχίσουν να γίνονται κτήμα του ελληνικού λαού είναι αναγκαίο να διατυπωθούν με τη μορφή ενός προγράμματος δράσης για την τρέχουσα περίοδο. Στο κείμενο αυτό θα επιχειρήσουμε να αναπτύξουμε τις προτάσεις μας για τον αγροτικό τομέα, έναν τομέα που αναφέρεται τελείως συμπυκνωμένα στο κείμενο των θέσεων και με το οποίο βεβαίως συμφωνούμε.

Γιάννη Τόλιου «Βιολογικά Προϊόντα: Η απάντηση της Ελλάδας στις σύγχρονες προκλήσεις της αγοράς»

«Βιολογικά Προϊόντα: Η απάντηση της Ελλάδας στις σύγχρονες προκλήσεις της αγοράς»

1. Ένας δυναμικός κλάδος παραγωγής

Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα στην παραγωγή βιολογικών προϊόντων (γεωργικών και κτηνοτροφικών). Από τα 10 € οι καταναλωτές για διατροφή τα 2 € πάνε για βιολογικά προϊόντα. Ειδικότερα στις αρχές του 2007, σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης («Εξπρές», 4/10/2007), οι καλλιεργούμενες εκτάσεις αποτελούσαν το 4,5% (2.882.550 στρέμματα), του συνόλου των καλλιεργούμενων εκτάσεων της χώρας. Από πλευράς μεριδίου αγοράς τροφίμων, τα βιολογικά κατείχαν το 3,5% (συνολικός τζίρος 25 εκατ. €), ενώ ο αριθμός των απασχολούμενων στον κλάδο (παραγωγή, επεξεργασία και εμπορία) ήταν περίπου 24.500 άτομα.

Γιάννη Τόλιου: ΠΟΕ, Ελεύθερο Εμπόριο και ο ρόλος των πολυεθνικών στην τροφική αλυσίδα

Τις τελευταίες δεκαετίες ο αγροτικός τομέας σε όλες τις χώρες, υφίσταται μεγάλες αλλαγές, τόσο στο επίπεδο απασχόλησης όσο και διάρθρωση της παραγωγής, επεξεργασίας, εμπορίας προϊόντων, κ.ά. Ένας μικρός αριθμός πολυεθνικών με δεσπόζουσα θέση στην “τροφική αλυσίδα”, καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τους κανόνες ανταγωνισμού σε ολόκληρο τον κόσμο.

Γιάννη Τόλιου: Η Ελληνική Κτηνοτροφία σε κρίσιμη καμπή. Προτάσεις ανάπτυξης για ελπιδοφόρα προοπτική

Το βάρος της ελληνικής κτηνοτροφίας στην αγροτική παραγωγή, είναι δυσανάλογα μικρό σε σχέση με τις ανάγκες της κοινωνίας σε κρέας και γαλακτοκομικά. Η αξία της ζωικής παραγωγής στο σύνολο της ακαθάριστης αξίας της αγροτικής παραγωγής, ήταν το 2005 μόλις το 23,6% και παραμένει στάσιμη στη δεκαετία 1995-2005. Η συμμετοχή των επί μέρους κλάδων της κτηνοτροφίας στο σύνολο της ζωικής παραγωγής, υπολογίζεται σε 58,7% στην αιγο-προβατοτροφία, 19,25% στην βοοτροφία, 9,9% στην πτηνοτροφία, 7,8% στη χοιροτροφία και 4,45% στα λοιπά ζώα. Οι εισαγωγές κρέατος ανέρχονται σε 392 χιλ. τόνους (82% εγχώριας παραγωγής) και του γάλακτος σε 116 χιλ. τόνους (6,2% εγχώριας παραγωγής). Η αξία των εισαγωγών κρέατος και γάλακτος υπολογίζεται το 2005 σε 951,8 εκατ.€ και με την αξία των εισαγομένων ζώων και γαλακτοκομικών προϊόντων (κυρίως τυριών), ανέρχεται σε 1.616 εκατ.€, δηλαδή 56% της ακαθάριστης αξίας της κτηνοτροφικής παραγωγής (2.903 εκατ.€) και αποτελεί τη δεύτερη μεγαλύτερη δαπάνη για εισαγωγές μετά το πετρέλαιο!!

Γιάννη Τόλιου: Ανθρώπινη ανάπτυξη versus Νεοφιλελευθερισμού

Το 7ο «Παγκόσμιο Κοινωνικό Φόρουμ» (WSF) στο Ναϊρόμπι Κένυας (20-26/1/07), ήταν μια ακόμα ισχυρή διαμαρτυρία και σημαντικό βήμα συντονισμού της πάλης των λαών, ιδιαίτερα της Αφρικής, κατά των πολυεθνικών και της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης. Τα μεγάλα προβλήματα της φτώχειας, πείνας, άνισης κατανομής εισοδήματος, βασικά δικαιώματα και ελευθερίες, κλιματικές αλλαγές, ανισότιμες οικονομικές σχέσεις, κά, βρέθηκαν στο επίκεντρο των πολύμορφων και πολύχρωμων δραστηριοτήτων.

Γιάννη Τόλιου: Σπόροι, αγροτική παραγωγή και βιοποικιλότητα

Το θέμα της διαφύλαξης και αξιοποίησης των σπόρων, έχει αποκτήσει τις τελευταίες δεκαετίες εξαιρετική σπουδαιότητα, που ξεφεύγει από τα στενά πλαίσια ως μέσου αγροτικής παραγωγής και γίνεται όπλο κυριαρχίας των πολυεθνικών για την απόσπαση κερδών, σε βάρος παραγωγών και καταναλωτών ολόκληρου του πλανήτη.

Γιάννη Τόλιου: Αγροτική Μεταρρύθμιση και Αγροτικό Κίνημα στις σύγχρονες συνθήκες

Ο όρος «αγροτική μεταρρύθμιση», για ιστορικούς λόγους, έχει σχεδόν ταυτιστεί με τους αγώνες των αγροτών για μοίρασμα της γης στους ακτήμονες καλλιεργητές και την κατάργηση των τσιφλικιών και του συστήματος της δουλοπαροικίας. Ωστόσο στις σημερινές συνθήκες, το θέμα επανέρχεται με νέους όρους τόσο στην Ελλάδα όσο και σε άλλες χώρες και συνδέεται με τις γενικότερες επιλογές της αγροτικής πολιτικής, που έχει ως αποτέλεσμα τη ραγδαία συγκέντρωση της γης σε μεγάλες αγροτικές επιχειρήσεις και τη μείωση του βάρους της οικογενειακής γεωργίας.

Γιάννη Τόλιου: Κοινή Αγροτική Πολιτική, Αγρότες και Αριστερά… μια απάντηση

Η πορεία προς τις ευρωεκλογές, φέρνει αναπόφευκτα στο προσκήνιο την ανάγκη κριτικής αξιολόγησης, όλων των πολιτικών της ΕΕ, μεταξύ αυτών και της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ), καθώς και τα αποτελέσματα της πολιτικής των κυβερνήσεων στην πορεία της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Ωστόσο σε πρόσφατο άρθρο του στην «Κυριακάτικη Αυγή» (30.5.04), ο Λ.Λουλούδης έχει στρέψει την αιχμή της κριτικής του, κυρίως στην πολιτική του ΣΥΝ στα αγροτικά ζητήματα, ενώ οι δευτερεύουσες ισοπεδωτικές αναφορές «προς πάσα κατεύθυνση»�εκτός πανεπιστημιακών, δεν αλλάζουν τη μονομέρεια και ανεπίκαιρο της κριτικής του. Κατά συνέπεια υπάρχει ερώτημα, γιατί, λίγο πριν τις ευρωεκλογές, σκέφτηκε να αμφισβητήσει την πολιτική του ΣΥΝ (που οι θέσεις του είναι γνωστές πριν ένα χρόνο) και ο ίδιος ήταν υποψήφιος στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές. Ίσως ισχυριστεί ότι οι ρυθμίσεις στα λεγόμενα «μεσογειακά» (λάδι, βαμβάκι, καπνός) έδωσαν το έναυσμα. Ωστόσο στο άρθρο του πολύ λίγο ασχολείται με το περιεχόμενο των ρυθμίσεων και τις συνέπειές τους.

Γιάννη Τόλιου: Επίκαιρα ζητήματα της πάλης κατά των μεταλλαγμένων.

Τις τελευταίες μέρες, δύο σημαντικά γεγονότα έβαλαν τη σφραγίδα τους στο μέτωπο των «μεταλλαγμένων». Η τυχαία ανακάλυψη της χρήσης επιμολυσμένων σπόρων καλαμποκιού (393 σακιά ποικιλίας Ribera), σε καλλιέργειες της Δράμας, Καβάλας, Ξάνθης, κά, καθώς και η απόφαση της ΕΕ να χορηγήσει άδεια στο μεταλλαγμένο καλαμπόκι Bt-11 της ελβετικής εταιρίας Sygenta, δείχνουν ότι το ζήτημα έχει μπει σε μια νέα φάση. Οι ανησυχίες και τα ερωτηματικά πολλών κοινωνικών οργανώσεων και εκατομμυρίων πολιτών στην Ελλάδα και στην Ευρώπη, εντείνονται, εν όψει της πλήρους απελευθέρωσης και τις συνέπειες που θα προκαλέσουν στην ανθρώπινη υγεία, την αγροτική παραγωγή και το περιβάλλον.

Βιολογική Γεωργία: Δυνατότητες, Προβλήματα, Προοπτικές. Εισήγηση του Γιάννη Τόλιου στο 2ο Διεθνές Συνέδριο για τη Βιολογική Γεωργία

Η βιολογική παραγωγή αποτελεί μια νέα φιλοσοφία παραγωγής και νέο πρότυπο κατανάλωσης. Πρόκειται για νέο καλλιεργητικό σύστημα που απαιτεί αυξημένη φροντίδα, αυξημένη εργασία, νέα γεωργική τεχνολογία και ταυτόχρονα αυξημένη αβεβαιότητα στην προσδοκώμενη παραγωγή. Το υψηλότερο κόστος παραγωγής εκφράζεται αναπόφευκτα και στις υψηλότερες τιμές, χωρίς ωστόσο να δικαιολογείται το ύψος τους σε όλες τις περιπτώσεις.

Το νομοθετικό πλαίσιο για τη βιολογική γεωργία (λέγεται και «οργανική γεωργία»), καθορίζεται από τον Κανονισμό 2092/91, ενώ για τη βιολογική κτηνοτροφία από τον Κανονισμό 1804/99.

Γιάννη Τόλιου: ΚΑΠ και Μεσογειακά και Προϊόντα

Η αναθεώρηση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ) επί ελληνικής προεδρίας (26η Ιουνίου 2003 στο Λουξεμβούργο), επέφερε σημαντικές αλλαγές στο χαρακτήρα της ασκούμενης αγροτικής πολιτικής, σε ευρωπαϊκό και σε εθνικό επίπεδο. Παρ’ ότι η συγκεκριμένη αναθεώρηση επηρεάζει αρνητικά όλα σχεδόν τα αγροτικά προϊόντα, οι αποφάσεις της έκτακτης συνόδου του Συμβουλίου υπουργών Γεωργίας στο Λουξεμβούργο, στις 21-22 Απρίλη 2004 για τα λεγόμενα «μεσογειακά» (λάδι-βαμβάκι-καπνός) ήταν σε δυσμενέστερη κατεύθυνση. Ειδικότερα οι άξονες αναθεώρησης των Κοινών Οργανώσεων Αγοράς (ΚΟΑ) των τριών προϊόντων και στο εγγύς μέλλον των ΚΟΑ τεύτλων-ζάχαρης, οπωροκηπευτικών, κρασιού, κά, επιβεβαιώνουν τις ανησυχίες, ότι η νέα ΚΑΠ θα επιφέρει ισχυρό πλήγμα στην ελληνική γεωργία, στο αγροτικό εισόδημα, στην απασχόληση και γενικότερα στην ελληνική κοινωνία.

Γιάννη Τόλιου: Αγροτικοί Συνεταιρισμοί: Προϋποθέσεις αναγέννησης τους

Την τελευταία περίοδο, με αφορμή τις διαδικασίες ανάδειξης νέων διοικήσεων στους αγροτικούς συνεταιρισμούς, έρχεται ορμητικά στο προσκήνιο ένα κρίσιμο ερώτημα. Ποιος ο ρόλος των συνεταιρισμών στις σημερινές συνθήκες, αυξανόμενων αδιεξόδων του αγροτικού κόσμου, εξ’ αιτίας αναθεώρηση της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ) και των κυβερνητικών επιλογών; Μπορούν άραγε οι αγροτικοί συνεταιρισμοί να αποτελέσουν ένα από τους βασικότερους φορείς αγροτικής ανάπτυξης (παράλληλα με την οικογενειακή γεωργία,) σε όφελος των μικρομεσαίων αγροτών; Χωρίς να επιτρέπει ο χώρος εκτεταμένες αναλύσεις, θα αναφερθούμε επιγραμματικά στις σημαντικότερες αιτίες (παλιές και νέες) που προσδιορίζουν τα προβλήματα τους, καθώς και τις προϋποθέσεις μιας ελπιδοφόρας πορείας τους στο μέλλον.